ประวัติพระชัยสี่มุมเมือง หรือ พระพุทธนิรโรคันตรายชัยวัตน์จตุรทิศ ประจำทิศตะวันตก จังหวัดราชบุรี

พระพุทธนิรโรคันตรายชัยวัฒน์จตุรทิศ ประจำจังหวัดราชบุรี

         พระพุทธนิรโรคันตรายชัยวัตน์จตุรทิศ เป็นพระบูชาปางสมาธิ ขนาดหน้าตักกว้าง ๔๙ นิ้ว จัดสร้างขึ้นตามคติความเชื่อเรื่องพุทธไชยปราการ เมื่อปี พ.ศ. ๒๕๑๑ โดยกรมการรักษาดินแดน กองทัพบก กระทรวงกลาโหม โดย พลโท ยุทธ สมบูรณ์ เจ้ากรมการรักษาดินแดนในขณะนั้น 

         โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อเป็นเครื่องยึดเหนื่ยวจิตใจ เนื่องจากช่วงเวลานั้นลัทธิคอมมิวนิสต์เป็นที่หวาดกลัวของชาวบ้าน และเพื่อปกป้องคุ้มภัยให้กับประชาชนทุกทิศตามความเชื่อแต่โบราณ โดยได้นำต้นแบบมาจาก "พระพุทธนิรโรคันตราย" พระพุทธรูปประจำรัชกาลในพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ ๖ ซึ่งเป็นพระผู้มีพระราชทานก่อตั้งกรมการรักษาดินแดน 

พระพุทธนิรโรคันตรายชัยวัตน์จตุรทิศ ณ วิหารเขาแก่นจันทร์ ราชบุรี

          อีกทั้งเมื่อพิจารณาความหมายของพระนามของพระพุทธรูป อันหมายถึง "การปราศจากซึ่งภยันตรายทั้งปวง" นับว่าเหมาะสมอย่างยิ่งที่จะสถาปนาให้เป็นพระสี่มุมเมืองของไทย แล้วจึงนำความขึ้นกราบบังคมทูลอัญเชิญพระบามสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ ๙ (พระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร) เสด็จเป็นองค์ประธานในพิธีเททองหล่อพระ

         ในการนี้พระบามสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ ๙ พร้อมด้วยสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ สมเด็จพระบรมโอรสาธิราชสยามมกุฎราชกุมาร(รัชกาลที่ ๑๐) สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดา สยามบรมราชกุมารี และสมเด็จพระเจ้าลูกเธอเจ้าฟ้าจุฬาภรณวลัยลักษณ์ อัครราชกุมารี 

ภาพงานพิธีหล่อพระพุทธนิรโรคันตรายชัยวัฒน์จตุรทิศ

          ได้เสด็จพระราชดำเนินประกอบพิธีเททอง ณ กรมการรักษาดินแดน กรุงเทพมหานคร เมื่อวันที่ ๒ สิงหาคม พ.ศ. ๒๕๑๑ และได้โปรดเกล้าฯ ผู้ว่าราชการจังหวัดทั้ง ๔ จังหวัดเข้ารับพระราชทานพระพุทธนิรโรคันตรายชัยวัฒน์จตุรทิศ ณ พระตำหนักจิตลดารโหฐานพระราชวังดุสิต เพื่อนำไปประดิษฐานเป็นพระพุทธรูปประจำทิศทั้งสี่ เมื่อวันที่ ๒๗ ธันวาคม พ.ศ. ๒๕๑๑

         พระพุทธนิรโรคันตรายชัยวัฒน์จตุรทิศ มีลักษณะเป็นพระพุทธรูปปางสมาธิราบตามแบบศิลปะสุโขทัย โดยมีพระพักตร์แจ่มใส พระเนตรเปิด พระหัตถ์ขวาทับพระหัตถ์ซ้าย พระบาทขวาทับพระบาทซ้าย หล่อด้วยสำริด ขนาดหน้าตักกว้าง ๔๙ นิ้ว 

         เนื้อโลหะที่ใช้สร้างนั้นประกอบไปด้วย ทองเหลือง ๓ ส่วน ทองขาว ๑ ส่วน และทองแดง ๑ ส่วน รวมโลหะที่ใช้หล่อทั้งองค์หนักประมาณ ๑,๔๐๐ กิโลกรัม

ภาพจิตรกรรมฝาผนังภายในวิหารพระพุทธนิรโรคันตรายชัยวัฒน์จตุรทิศ จังหวัดราชบุรี

         พร้อมทั้งเปิดโอกาสให้ชาวพุทธศาสนิกชนได้มีส่วนร่วมทำโลหะ ๓ กษัตริย์ (ทอง-นาก-เงิน) มาร่วมพิธีหล่อองค์พระ เสร็จแล้วทำพิธีพุทธาภิเษกถึง ๓ ครั้ง

         องค์ที่ประดิษฐานอยู่ที่จังหวัดราชบุรีนั้น จัดเป็นพระองค์ที่ ๔ ประจำอยู่ทิศตะวันตก องค์พระประดิษฐานอยู่ภายในศาลาจตุรมุข ก่ออิฐถือปูนโครงสร้างสร้างคาเป็นเครื่องไม้มุงทับด้วยกระเบื้องอย่างไทยโบราณ บานประตูและหน้าต่างรวมทั้งหน้าบันลงรักปิดทองทุกด้าน 

         โดยศาลาจตุรมุขตั้งอยู่บนยอดเขาแก่นจันทน์ที่มีความสูงประมาณ ๑๔๑ เมตร อยู่ห่างจากตัวเมืองราชบุรีไปทางด้านทิศตะวันตกเฉียงใต้ประมาณ ๒ กิโลเมตร นับเป็นปูชนียวัตถุและปูชนียสถานอันล้ำค่าของจังหวัดราชบุรี.

วัตถุมงคลพระพุทธนิรโรคันตรายชัยวัตน์จตุรทิศ

         พระพุทธนิรโรคันตรายชัยวัฒน์จตุรทิศ รุ่น "ราชบุรีมหามงคล"

         สร้างขึ้นในปี พ.ศ. ๒๕๕๒ โดยจังหวัดราชบุรี จัดสร้างขึ้นเพื่อเป็นการเฉลิมพระเกียรติพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ในโอกาสที่พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ ๙ ทรงเจริญพระชนมพรรษา ๘๔ พรรษา ในวันที่ ๕ ธันวาคม พ.ศ. ๒๕๕๔ ลักษณะองค์พระพุทธรูปปางสมาธิราบ หล่อด้วยทองเหลือง โดยจัดทำ ๒ ขนาด คือขนาดหน้าตัก ๕ นิ้ว จำนวนรวมกัน ๑๗,๕๐๐ องค์ และขนาด ๙ นิ้ว จำนวนรวมกัน ๕๐๐ องค์

พระบูชาพระพุทธนิรโรคันตรายชัยวัฒน์จตุรทิศ รุ่น ราชบุรีมหามงคล ปี พ.ศ. ๒๕๕๒ ขนาด ๕.๕ นิ้ว

          ด้านหน้า จำลองเป็นรูปองค์พระพุทธรูปปางสมาธิราบตามแบบศิลปะสุโขทัย เนื้อทองเหลือง โดยมีพระพักตร์แจ่มใส พระเนตรเปิด พระหัตถ์ขวาทับพระหัตถ์ซ้าย พระบาทขวาทับพระบาทซ้าย ที่ผ้าทิพย์มีตราพระนามย่อตรา "ภปร" ที่ฐานมีอักขระภาษาไทยเขียนว่า "พระพุทธนิรโรคันตรายชัยวัฒน์จตุรทิศ" 

         ด้านหลัง ที่ฐานองค์พระมีอักขระภาษาไทยเขียนว่า "รุ่น ราชบุรีมหามงคล" และมีเลขประจำองค์พระ ใต้ฐานมีดินฝรั่ง

         พระพุทธนิรโรคันตรายชัยวัฒน์จตุรทิศ รุ่น "ราชบุรีมหามงคล" (โรงไฟฟ้าสร้าง)

         สร้างขึ้นในปี พ.ศ. ๒๕๕๔ โดยโรงไฟฟ้าราชบุรี ร่วมกับจังหวัดราชบุรี จัดสร้างขึ้นเพื่อเป็นการเฉลิมพระเกียรติพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ในโอกาสที่พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ ๙ ทรงเจริญพระชนมพรรษา ๘๔ พรรษา ในวันที่ ๕ ธันวาคม พ.ศ. ๒๕๕๔ ลักษณะองค์พระพุทธรูปปางสมาธิราบ หล่อด้วยทองเหลือง โดยจัดทำ ๒ ขนาด คือขนาดหน้าตัก ๕ นิ้ว จำนวนรวมกัน ๑๗,๕๐๐ องค์ และขนาด ๙ นิ้ว จำนวนรวมกัน ๕๐๐ องค์

พระบูชาพระพุทธนิรโรคันตรายชัยวัฒน์จตุรทิศ รุ่น ราชบุรีมหามงคล ปี พ.ศ. ๒๕๕๔ ขนาด ๕.๕ นิ้ว

          ด้านหน้า จำลองเป็นรูปองค์พระพุทธรูปปางสมาธิราบตามแบบศิลปะสุโขทัย เนื้อทองเหลือง โดยมีพระพักตร์แจ่มใส พระเนตรเปิด พระหัตถ์ขวาทับพระหัตถ์ซ้าย พระบาทขวาทับพระบาทซ้าย ที่ฐานมีอักขระภาษาไทยเขียนว่า "พระพุทธนิรโรคันตรายชัยวัฒน์จตุรทิศ" 

         ด้านหลัง มีตราเบญจราชกกุธภัณฑ์ และตราตัว R ของโรงไฟฟ้าราชบุรี ที่ฐานองค์พระมีอักขระภาษาไทยเขียนว่า "จังหวัดราชบุรี บริษัทผลิตไฟฟ้าราชบุรี จำกัด รุ่น ราชบุรีมหามงคล" และมีเลขประจำองค์พระ ใต้ฐานไม่มีดิน

         โดยได้จัดพิธีเททองนำฤกษ์ในวันที่ ๒๓ พฤศจิกายน พ.ศ. ๒๕๕๓ ณ ลานพระบรมราชานุสาวรีย์รัชกาลที่ ๑ เขาแก่นจันทน์ และ ได้จัดจัดพิธีพุทธาภิเษกเมื่อวันที่ ๑๖ กันยายน พ.ศ. ๒๕๕๔ โดยมีพระธรรมธีรราชมหามุนี (เที่ยง ป.ธ.๙) เจ้าคณะภาค ๑๑ เจ้าอาวาสวัดระฆังโฆษิตาราม (พระอารามหลวง) เป็นประธานฝ่ายสงฆ์ 

         นอกจากนี้ได้นิมนต์พระเถราจารย์นั่งปรกอธิฐานจิต ประกอบด้วย หลวงพ่อยวง วัดโพธิ์ศรี ราชบุรี หลวงพ่อเสริมชัย วัดหลวงพ่อสดฯ ราชบุรี หลวงพ่อหวล วัดชาวเหนือ ราชบุรี หลวงพ่อแดง วัดพเนินพลู ราชบุรี หลวงพ่อพูลทรัพย์ วัดอ่างศิลา ชลบุรี หลวงปู่โต วัดศิมาลัยกรงธรรม ปากช่อง นครราชสีมา หลวงพ่ออิฐ วัดจุฬามณี สมุทรสงคราม หลวงพ่อสุรศักดิ์ วัดประดู่ สมุทรสงคราม 

         ครูบาเจ้าบุญคุ้ม วัดพระโพธิสัตว์บรรพตนิมิต กาญจนบุรี พระปลัดอิทธิพล ปธานิโก (หลวงพ่ออ๊อด)วัดสายไหม ปทุมธานี หลวงพ่ออวยพร วัดดอนยายหอม นครปฐม หลวงพ่อทองกลึง วัดเจดีย์หอย ปทุมธานี หลวงพ่อคง วัดเขากลิ้ง เพชรบุรี ครูบาพรหมนเรศวร สำนักสงฆ์พรหมชินบัญชร ปากท่อ ราชบุรี พระครูวิมลจันโทภาส (หลวงพ่ออ่าง) วัดใหญ่สว่างอารมณ์ นนทบุรี หลวงพ่ออเนก วัดนาหนอง ราชบุรี หลวงพ่อละมูล วัดแก้วฟ้าธรรมเสน ราชบุรี หลวงพ่อวี วัดปากน้ำ อัมพวา/สมุทรสงคราม

         พระชัยวัฒน์สี่มุมเมือง

         สร้างขึ้นในปี พ.ศ. ๒๕๑๒ โดยนายสมัคร ปทุมานนท์ ผู้ว่าราชกาลจังหวัดพัทลุงในสมัย เพื่อแจกให้กับผู้ที่ร่วมทำบุญบริจาคทรัพย์ก่อสร้างศาลาจตุรมุขเพื่อประดิษฐาน พระพุทธนิรโรคันตรายชัยวัตน์จตุรทิศ ประจำทิศใต้ ลักษณะเป็นพระปั๊มเหมือนพระกริ่งหลวงพ่อโสธรปี ๒๕๐๐ แต่ผิวพระไม่ได้รมดำ และไม่ได้กระไหล่ทอง มีการสร้างด้วยเนื้อเงิน จำนวน ๑๐๐ องค์ และเนื้อทองเหลืองจำนวน ๙,๐๐๐ องค์ 

พระชัยวัฒน์สี่มุมเมือง ปี พ.ศ. ๒๕๑๒ เนื้อเงิน

พระชัยวัฒน์สี่มุมเมือง ปี พ.ศ. ๒๕๑๒ เนื้อทองเหลือง

         ด้านหน้า จำลองเป็นรูปพระพุทธเจ้าประทับนั่งขัดสมาธิราบ ขวาทับซ้ายปางสมาธิ ห่มจีวรลดไหล่พาดผ้าสังฆาฏิ ประทับนั้งบนฐานสูงข้างบนมีบัว ลูกแก้วคว่ำหงาย มีสามชั้น

         ด้านหลัง มีผ้าสังฆาฏิชัดเจน เม็ดพระศกชัดเจน

         ด้านฐาน ใต้ฐานเรียบ มีรอยกลึง และมีการตอกโค้ดเป็นยันต์ "เฑาะห์" ปลายสะบัดขึ้นยอดเป็นอุณาโลม

         ในงานพิธีพุทธาภิเษกพระชัยวัฒน์สี่มุมเมืองนั้น ตรงกับวันเสาร์ห้า หรือตรงกับวันเสาร์ที่ ๒๒ มีนาคม พ.ศ. ๒๕๑๒ ทางจังหวัดพัทลุงได้นิมนต์พระเกจิสายเขาอ้อ และพระเกจิชื่อดังของภาคใต้เข้าร่วมในพิธีพุทธาภิเษก ๙ รูป ได้แก่

         ๑. พระอาจารย์นำ ชินวโร วัดดอนศาลา พัทลุง

         ๒. หลวงพ่อหมุน ยสโร วัดเขาแดงตะวันออก พัทลุง

         ๓. หลวงพ่อเล็ก วัดประดู่เรียง พัทลุง

         ๔. หลวงพ่อเจ๊ก วัดเขาแดงตะวันตก พัทลุง

         ๕. หลวงพ่อปาล วัดเขาอ้อ พัทลุง

         ๖. หลวงพ่อคล้าย วัดสวนขัน นครศรีธรรมราช

         ๗. หลวงพ่อคลิ้ง วัดถลุงทอง นครศรีธรรมราช 

         ๘. หลวงพ่อเขียว วัดหรงบน นครศรีธรรมราช

         ๙. หลวงพ่อมุ่ย วัดป่าระกำเหนือ นครศรีธรรมราช

         และในงานนี้ได้มีการเชิญขุนพันธรักษ์ราชเดช (บุตร พันธรักษ์) ฆราวาสจอมขมังเวทย์มาเป็นเจ้าพิธีฝ่ายฆราวาสอีกด้วย ซึ่งหลังจากที่พระชัยวัฒ์สี่มุมเมืองได้ถูกบูชาไป ผู้ที่บูชาต่างมีประสบการณ์ด้านคงกระพันชาตรี ยิงไม่เข้าจนทำให้พระโด่งดังและเป็นที่แสวงหามาจนถึงปัจจุบัน

หมายเหตุ : พระชัยวัฒน์สี่มุมเมืองไม่ได้ถูกสร้างขึ้นโดยจังหวัดราชบุรี แต่ถูกนำมาเผยแพร่เป็นส่วนหนึ่งในบทความเท่านั้น

โดย : สารานุกรม​พระเครื่อง​ลุ่ม​น้ำแม่กลอง

บทความที่เกี่ยวข้อง

• พระบูชาหลวงพ่อแก่นจันทน์ รุ่นแรก พระคู่บ้านคู่เมืองของชาวราชบุรี

***-[เป็นกำลังใจและสนับสนุน​ให้เราเขียนบทความดีๆ ช่วยกดดูโฆษณาด้านล่างนะคะ]-***