สารานุกรมพระเครื่องลุ่มน้ำแม่กลอง: ประวัติและวัตถุมงคลหลวงพ่อแจ่ม วัดประดู่ สมุทรสงคราม เจ้าของเหรียญหายากของวัดประดู่

หลวงพ่อแจ่ม วัดประดู่ สมุทรสงคราม

หลวงพ่อแจ่ม วัดประดู่ หรือ พระอธิการแจ่ม อดีตเจ้าอาวาสวัดประดู่ พระอารามหลวง ตำบลวัดประดู่ อำเภออัมพวา จังหวัดสมุทรสงคราม ท่านเป็นพระเกจิที่สืบทอดวิชาจากหลวงพ่อแจ้ง วัดประดู่

หลวงพ่อแจ่ม พื้นเพท่านเป็นชาวบ้านตำบลจอมประทัด อำเภอปากท่อ จังหวัดราชบุรี แต่ไม่ปรากฏปีที่เกิดและชื่อโยมบิดา-มารดาของท่าน

เมื่อหลวงพ่อแจ่ม ท่านมีอายุครบ ๒๐ ปีบริบูรณ์ จึงได้อุปสมบทเป็นพระภิกษุ ณ พัทธสีมาวัดประดู่ ตำบลวัดประดู่ อำเภออัมพวา จังหวัดสมุทรสงคราม ได้ฉายาว่า "พุทธฺสโร" โดยมี

หลวงพ่อแจ้ง วัดประดู่ เป็นพระอุปัชฌาย์

หลังจากอุปสมบทแล้ว ท่านได้อยู่จำพรรษาที่วัดประดู่เรื่อยมา เพื่อศึกษาพระธรรมวินัยและวิชาอาคมต่างๆจากพระอุปัชฌาย์ จนสำเร็จวิชาต่างๆมากมาย

ปี พ.ศ. ๒๔๗๒ พระอธิการแจ้งมรณภาพ ชาวบ้านและคณะสงฆ์จึงพร้อมใจกันนิมนต์หลวงพ่อแจ่มขึ้นเป็นเจ้าอาวาสทดแทนตำแหน่งที่ว่างลง

วัดประดู่ เป็นพระอารามหลวงชั้นตรีชนิดสามัญ สังกัดคณะสงฆ์ฝ่ายมหานิกาย ตั้งอยู่เลขที่ ๕๔ หมู่ที่ ๒ บ้านบางกระรี้ ตำบลวัดประดู่ อำเภออัมพวา จังหวัดสมุทรสงคราม ที่ดินตั้งวัดมีเนื้อที่ ๑๘ ไร่ ๒ งาน

วัดประดู่ ตั้งประมาณปี พ.ศ. ๒๓๒๐ เป็นวัดโบราณ สันนิษฐานว่าคงสร้างในราวปลายกรุงศรีอยุธยา ประมาณ จากการค้นคว้าทางวิชาการก็พอจะถือได้ว่า วัดประดู่ นี้เป็นวัดที่เก่าแก่วัดหนึ่งในย่านจังหวัดสมุทรสงคราม

ตามประวัติวัดประดู่ อดีตเจ้าอาวาสที่ดำรงตำแหน่งอยู่ในสมัยที่พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว เสด็จประพาสต้นมาที่วัดก็คือ "หลวงปู่แจ้ง" ซึ่งเป็นเจ้าอาวาสรูปที่ ๔ มีผู้รู้ได้บันทึกเหตุการณ์ครั้งนั้นไว้ว่า

ในหลวงรัชกาลที่ ๕ พระองค์ท่านได้ทรงเสด็จประพาสต้นทางน้ำ เมื่อวันที่ ๒๑ กรกฎาคม พ.ศ. ๒๔๔๗ โดยเรือพระที่นั่งผ่านคลองหน้าวัดประดู่ และได้แวะทำครัวเสวยพระกระยาหารเช้า

พระองค์ทรงนึกแปลกใจว่า เพราะเหตุใดชาวบ้านจึงได้มาชุมนุมกัน ณ ที่ศาลาท่าน้ำกันมาก จึงตรัสให้กรมพระยาดำรงราชานุภาพไปสอบถามพวกชาวบ้านที่มาชุมนุมกัน

จึงได้ความว่า หลวงปู่แจ้ง เจ้าอาวาสวัดประดู่แห่งนี้ ท่านเป็นพระที่มีวิชาอาคมสามารถรักษาโรคภัยไข้เจ็บได้ และที่เลื่องชื่อที่สุดก็คือน้ำมนต์ศักดิ์สิทธิ์ บุคคลใดที่โดนผีเข้าหรือโดนคุณไสยถ้าได้มาเจอน้ำมนต์ของหลวงปู่แจ้งแล้วจะได้ผลทุกรายไป ผีตัวใดก็ไม่อาจทนอยู่ได้

หลวงปู่แจ้ง วัดประดู่ สมุทรสงคราม

ส่วนยาศักดิ์สิทธิ์นั้นก็เช่นกัน ทำขึ้นจากใบมะกาใช้คู่กับน้ำมนต์ เมื่อพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวทรงทราบความจากกรมพระยาดำรงราชานุภาพแล้ว ท่านก็ทรงเสด็จออกจากวัดประดู่ จากนั้นมาไม่นาน หลวงปู่แจ้ง ท่านก็ได้รับนิมนต์เข้าไปในพระราชวังเพื่อรักษาพระเจ้าน้องยาเธอกรมหมื่นภูธเรศดำรงค์ศักดิ์

เมื่อหลวงปู่แจ้ง ถวายการรักษาเสร็จจนมีพระอาการดีขึ้น ทำให้พระองค์ทรงเลื่อมใสในความสามารถของหลวงปู่ ก่อนที่หลวงปู่จะลากลับจึงทรงพระราชทานเครื่องอัฏฐบริขาร เตียงบรรทม เก๋งเรือ ปิ่นโต ฯลฯ ให้เป็นที่ระลึก การที่องค์พระพุทธเจ้าหลวง รัชกาลที่ ๕ ทรงเสด็จมายังวัดประดู่ตามประวัติศาสตร์นั้นพระองค์ได้ทรงถวายเครื่องราชศรัทธาที่น่าสนใจไว้แก่วัดอีกหลายชิ้นด้วยกัน

ทางวัดประดู่จึงได้รวบรวมสิ่งของที่ได้พระราชทานเหล่านั้นจัดทำเป็น พิพิธภัณฑ์เครื่องราชศรัทธา รัชกาลที่ ๕ ขึ้นเพื่อเก็บดูแลรักษาสิ่งของเหล่านี้ให้ทรงคุณค่าอยู่ตราบนานเท่านาน และเพื่อให้คนรุ่นลูกรุ่นหลานได้ชม ได้ศึกษา รวมถึงร่วมกันอนุรักษ์ให้คงอยู่กับชาววัดประดู่ตลอดไป

วัดได้วิสุงคามสีมาเมื่อปี พ.ศ. ๒๕๐๘ เขตวิสุงความสีมากว้าง ๑๘ เมตร ยาว ๓๓.๒๐ เมตร มีรายนามเจ้าอาวาสที่มีการจดบันทึกไว้ดังนี้

๑. พระมา

๒. พระกลม

๓. พระกล่อม

๔. หลวงปู่แจ้ง ปุณยจันโท

๕. พระแจ่ม พุทธฺสโร พ.ศ. ๒๔๗๒ - ๒๔๗๘

๖. พระครูนิพันธ์วรการ (เอี้ยง สุรณุปทโม) พ.ศ. ๒๔๗๘ - ๒๕๑๗

๗. พระครูนิพัทธ์วรการ (เพี้ยน เขมาภิรโต) พ.ศ. ๒๕๑๘ - ๒๕๓๓

๘. พระภาวนาวิสุทธิโสภณ วิ. (สุรศักดิ์ อติสกฺโข ป.ธ.๕) พ.ศ. ๒๕๓๓ - ปัจจุบัน

หลังจากที่หลวงพ่อแจ่มได้ขึ้นเป็นเจ้าอาวาส ท่านได้พัฒนาวัดอย่างสุดความสามารถ ทั้งการสร้างเสนาสนะและถาวรวัตถุต่างๆ จนวัดเจริญรุ่งเรืองขึ้นตามลำดับ

ปี พ.ศ. ๒๔๗๓ ท่านได้สร้างศาลาการเปรียญที่เริ่มสร้างในสมัยหลวงปู่แจ้ง แต่ไม่ทันเสร็จก็มรณภาพลงเสียก่อน ให้แล้วเสร็จ

ปี พ.ศ. ๒๔๗๕ สร้างสะพานคอนกรีตข้ามคลองวัดประดู่เชื่อมกับตำบลจอมประทัด

หลวงพ่อแจ่มปกครองวัดเรื่อยมาจนถึงแก่มรณภาพลงเมื่อปี พ.ศ. ๒๔๗๘ นับรวมระยะเวลาที่ปกครองวัด ๗ ปี.

วัตถุมงคลของหลวงพ่อแจ่ม วัดประดู่

เหรียญหลวงพ่อแจ่ม วัดประดู่ รุ่นแรก (แจกกรรมการ)

สร้างขึ้นในปี พ.ศ. ๒๔๗๘ ในสมัยที่หลวงพ่อเอี้ยงเป็นเจ้าอาวาส เพื่อแจกในงานฌาปนกิจศพของหลวงพ่อแจ่ม ลักษณะเป็นเหรียญปั๊มรูปหยดน้ำแบบมีหูในตัว แต่ทำการตัดหูออกแล้วเชื่อมโลหะเป็นเข็มกลัด มีการสร้างด้วยเนื้อทองแดงเพียงชนิดเดียวเท่านั้น จำนวนการสร้างไม่ได้มีการจดบันทึกไว้

เหรียญหลวงพ่อแจ่ม วัดประดู่ สมุทรสงคราม รุ่นแรก กรรมการ 2478 ทองแดงกระไหล่ทอง

เหรียญหลวงพ่อแจ่ม วัดประดู่ สมุทรสงคราม รุ่นแรก แจกกรรมการ ปี พ.ศ. ๒๔๗๘ เนื้อทองแดงกระไหล่ทอง ของคุณปรางค์ อุ้มบาตร

ด้านหน้า มีรูปจำลองหลวงพ่อแจ่มนั่งเต็มองค์บนตั่ง องค์หลวงพ่อห่มจีวรลดไหล่พาดผ้าสังฆาฏิ ขอบเหรียญมีอักขระภาษาไทยเขียนว่า "ที่ระลึกงานฌาปนกิจศพ พระอธิการแจ่ม พุทธสโร"

ด้านหลัง เรียบไม่ปรากฏอักขระใดๆ

เหรียญหลวงพ่อแจ่ม วัดประดู่ รุ่นแรก

สร้างขึ้นในปี พ.ศ. ๒๔๗๘ ในสมัยที่หลวงพ่อเอี้ยงเป็นเจ้าอาวาส เพื่อแจกในงานฌาปนกิจศพของหลวงพ่อแจ่ม ลักษณะเป็นเหรียญปั๊มรูปหยดน้ำแบบมีหูในตัว มีการสร้างด้วยเนื้อทองแดงเพียงชนิดเดียวเท่านั้น จำนวนการสร้างไม่ได้มีการจดบันทึกไว้